​جهان چرخه ای از تکرار...​​​​​​​

​ژئوپلیتیک

روسیه و چین نقشه سرمایه جهان و ژئوپلیتیک را تغییر می دهند

آنیفتو، کارشناس قبرسی- یونانی مسائل ژئوپلیتیک معتقد است که با وجود آن که روسیه در حال تغییر سیاست های خود به یک دیدگاه سوسیالیستی تر در جهت فروپاشی امریکا در حوزه انرژی و سیاست خارجی می باشد، اما به راحتی نمی توان گفت که اقتصاد بهبود یافته و به ذخایر طلا در آینده افزوده خواهد شد، زیرا برنامه های انرژی به طور مداوم در سراسر جهان در حال تغییر است.

 بر اساس گزارش راشا تودی، ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه معتقد است که کشورش در حال حاضر اوج مشکلات اقتصادی ناشی از همه گیری کرونا را پشت سر گذاشته و زمینه بهبود اقتصادی در سال آینده را فراهم کرده است.

رئیس جمهور در مصاحبه با کانال تلویزیونی روسیه ۲۴ در روز جمعه اعلام کرد که علیرغم پیامدهای بحران کرونا، شاخص های کلیدی کلان کشور پایدار می باشد و پایین بودن نرخ تورم و افزایش ذخایر طلا، دلیل بیشتری در اثبات اقتصاد ملی در مسیر بهبود است.

بر اساس همین گزارش، از نظر پوتین اوج مشکلات اقتصادی پشت سر گذاشته شده و روند بهبودی کامل نزدیک است. پوتین معتقد است که روسیه تفاوت چندانی با سایر کشورها در جهان ندارد و او فکر می کند که سال آینده این بهبودی به طور کامل تامین خواهد شد. به خصوص ان که  توزیع واکسن کرونا نیز آغاز شده و قرار است ۲۰ کشور از  واکسن های روسی استقبال کنند.

بر همین اساس و با توجه به اظهارات اخیر رئیس جمهور روسیه در رابطه با نزدیکی به بهبود کامل اقتصادی علی رغم بحرانی که جهان درگیر آن است، خبرنگار بازار گفتگویی را با پولینا آنیفتو، کارشناس قبرسی مسائل ژئوپلیتیک،  سیاست خارجی و اقتصاد کلان در رابطه با اقتصاد کشور روسیه پیش و پس از شیوع ویروس کرونا و اقدامات دولت روسیه در مهار و کنترل این پاندمی و کاهش اثرات مخرب آن بر اقتصاد ترتیب داده که در ادامه مرور می کنیم: 

* تأثیر بیماری همه گیری ویروس کرونا در اقتصاد روسیه به چه اندازه بوده است؟ آیا کرونا موجب تخریب جدی اقتصاد این کشور شده است؟
فدراسیون روسیه از منظر اقتصادی چهره دوگانه ای دارد و با وجود آنکه کشوری است که برای زنده ماندن به لحاظ اجتماعی و اقتصادی در کنار سرمایه و اقتصادهای غربی، قوانین و دستورالعمل های سرمایه را مد نظر قرار داده است، اما هنوز از ظرفیت سیاسی_اجتماعی برخوردار است که برای مقابله با بیماریهای همه گیر و بحران ها از دیدگاه کمونیستی برخوردار است.

همچنین، اقتصاد روسیه یک اقتصاد کاملا متمرکز است که تمامی قدرت و مقررات آن از کانال رئیس جمهور، دوما و سیستم سیاسی عبور می کند.  از طرفی، اقتصاد روسیه انعطاف پذیر است و از الگویی پیروی می کند که واقعاً انتظار تصویب یک نهاد خارجی مانند کشورهای عضو اتحادیه اروپا یا دولت فدرال در ایالات متحده را ندارد.

اقتصاد روسیه یک اقتصاد کاملا متمرکز است که تمامی قدرت و مقررات آن از کانال رئیس جمهور، دوما و سیستم سیاسی عبور می کند.  از طرفی، اقتصاد روسیه انعطاف پذیر است و از الگویی پیروی می کند که واقعاً انتظار تصویب یک نهاد خارجی مانند کشورهای عضو اتحادیه اروپا یا دولت فدرال در ایالات متحده را ندارد

روسیه رویکردی بسیار واقع بینانه در مورد اقتصاد خود دارد که با تکیه بر منابع خود می تواند زنده بماند و اقتصاد خود را حتی اگر یک بحران جهانی و محدودیت هایی در پی آن به وجود آید، گسترش دهد.

در رابطه با ویروس کرونا که منشا آن از شهر ووهان چین بوده است، از آنجایی که روسیه و چین روابط بسیار خوبی دارند و از نظر ژئوپلیتیکی در منطقه هارتلند دارای حاشیه یکسانی می باشند، روسیه همواره از وضعیت چین آگاه بوده تا جایی که این مسئله موجب شد تا روسیه در اوایل ماه فوریه سال جاری مرزهای خود با چین را که نزدیک به ۲۶۱۵ کیلومتر است، ببندد و در تاریخ ۲۷ ژانویه سال ۲۰۲۰، یک دفتر مرکزی ویژه کرونا را ایجاد کند تا شهروندان به آن دسترسی کامل داشته باشند.  

در این میان، اگرچه روسیه به سرعت از نردبان بیماری کوید_۱۹ در ماه می در سطح جهان صعود کرد و با سبقت گرفتن از برزیل در گزارش تعداد مبتلایان، مقام سوم را در دنیا از آن خود کرد و تقریباً تمام بخش های اقتصاد بسته و کسب و کارها تعطیل گردید،  اما بخش انرژی همچنان به تولید و فروش نفت ادامه داد.  

به عبارت بهتر  این واقعیت که اقتصادهای اروپایی هنوز به ذخایر روسیه و فرآورده های نفتی وابستگی دارند، اجازه نمی دهد که اقتصاد روسیه سقوط کند و یا حتی اقتصاد با رکود جدی مواجه شود.

آنیفتو: این واقعیت که اقتصادهای اروپایی هنوز به ذخایر روسیه و فرآورده های نفتی وابستگی دارند، اجازه نمی دهد که اقتصاد روسیه سقوط کند و یا حتی اقتصاد با رکود جدی مواجه شود

 از طرف دیگر،  روسیه یک اقتصاد جهانی است که مشکلات و بحرانها بسیار سریعتر از اقتصاد منطقه ای و کوچکتر بهبود می یابند که البته این مسئله به دلیل پوسته اجتماعی کشور است که حتی برای کارمندان با حقوق پایین یا افراد بیکار طبق روند اقتصاد کمونیستی در قرن گذشته رفتار می کند و اجازه نمی دهد که بیکاری و یا ناتوانی دولت هزینه های ضروری مردم از جمله پرداخت اجاره بها و یا تامین مواد غذایی را در لفافه ای پنهان کند و این دو مسئله مهم زندگی شهروندان نادیده گرفته شود.

بنابراین اقتصاد روسیه متفاوت از اقتصاد ایالات متحده که بیکاری به سرعت در حال افزایش است و این دولت به جای مردم بانکها را نجات می دهد،  شخصیت متفاوتی دارد.

* وضعیت اقتصاد روسیه قبل از این پاندمی چگونه بوده است؟ تأثیرات کاهش قیمت نفت بر اقتصاد این کشور چیست؟ آیا بعد از روزهای آشفته بازار نفت، ژئوپلیتیک جدیدی در بازار انرژی شکل گرفته است؟

با توجه به آخرین گزارش اقتصادی بانک جهانی،  اقتصاد روسیه با مشکلات اقتصادی روبرو بوده و پیش بینی می شود که رشد تولید ناخالص داخلی در سال جاری به شش درصد یعنی کمترین میزان یازده ساله با بهبود متوسط ‌در بازه زمانی ۲۰۲۱-۲۰۲۲ برسد. کاهش رشد اقتصادی روسیه با کاهش شدید قیمت نفت خام که در طول ماههای ژانویه و مه ۲۰۲۰ کاهش ۵۳ درصدی را تجربه کرد، تشدید شد.

همچنین، استخراج منابع معدنی به میزان ۸.۴ درصد کاهش یافت که در نتیجه به سرعت منجر به افت تولید صنعتی و افزایش بیکاری، کاهش دستمزد خالص و درآمد مالی شد، اما سیاست های کلان مالی روسیه که بیشتر مردم گرا می باشد، اقدامات تثبیت موثری را در این کشور و همچنین در حاشیه اقتصاد روسیه برای مشتریان محصولات نفتی خود ایجاد کرد.

از طرف دیگر باید در نظر بگیریم که فدراسیون روسیه تنها منطقه دریای سیاه تا مسکو نیست، بلکه مولدترین بخش اقتصاد در سیبری و حتی در دایره قطب شمال است که نفت و سایر ظرفیت های انرژی از رکود جهانی پیروی نمی کنند و با وجود بحرانهای همه گیر،  اما آنها فقط از سیاست های کلان انرژی پیروی می کنند و مانند گذشته کار می کنند.

پویایی های جغرافیایی اجازه نمی دهد قدرت های خارجی برای روسیه همانند روشی که ایالات متحده کشورهایی مانند ونزوئلا، قبرس، عربستان سعودی و امارات متحده را به چالش می کشاند، درد ساز شود 

دقیقاً این پویایی های جغرافیایی اجازه نمی دهد قدرت های خارجی برای روسیه همانند روشی که ایالات متحده کشورهایی مانند ونزوئلا، قبرس، عربستان سعودی و امارات متحده را به چالش می کشاند، درد ساز شود.

کشورهای فوق الذکر با توجه به جغرافیای خود از قدرت و انعطاف پذیری لازم برای حفظ نفت و گاز خود که دست برخی از سرمایه داران به آنها نرسد، برخوردار نیستند. روسیه استراتژی های ژئوپلیتیکی خود را در قلب سرزمین خود ذخیره می کند که موقعیت جغرافیایی آن،  کشور را پس از سال ۱۹۹۱ و فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی، در طول جنگ سرد و پس از پیوستن بسیاری از کشورهای اتحاد جماهیر شوروی سابق به ناتو و حتی امروز در بحبوحه شیوع این بیماری همه گیر که میادین نفتی و فناوری همراه با زیرساخت ها در سیبری و در دیگر مناطق  به سختی در دسترس می باشند، نجات داده است.

روسیه استراتژی های ژئوپلیتیکی خود را در قلب سرزمین خود ذخیره می کند که موقعیت جغرافیایی آن،  کشور را پس از سال ۱۹۹۱ و فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی، در طول جنگ سرد و پس از پیوستن بسیاری از کشورهای اتحاد جماهیر شوروی سابق به ناتو و حتی امروز در بحبوحه شیوع این بیماری همه گیر که میادین نفتی و فناوری همراه با زیرساخت ها در سیبری و در دیگر مناطق  به سختی در دسترس می باشند، نجات داده است

بنابراین ژئوپلیتیک انرژی همانطور که هست ادامه خواهد یافت و هیچ تغییر واقعی و غیر منتظره ای رخ نخواهد داد.

همچنین، از آنجایی که کرونا اقتصاد بیشتر کشورهایی که اقتصادشان متکی بر نفت و انرژی است را با رکود جدی مواجه ساخته است،  روسیه در حال حاضر در حال ایجاد چهره سیاسی جدیدی در جهان است که پا از مرزها فراتر گذاشته و برای کمک به بسیاری از کشورهایی که از کمبود انرژی رنج می برند و با کمبودهای پزشکی روبرو هستند، پیش قدم شده است.

 ما باید درک کنیم که روسیه در حال تغییر سیاست های خود به یک دیدگاه سوسیالیستی تر است تا آمادگی مقابله و ایجاد فروپاشی ایالات متحده در حوزه انرژی و سیاست خارجی را داشته باشد و از طرف دیگر در دوره رکود این همه گیری در حال نزدیک شدن به کشورهایی مانند اروپای شرقی، ژاپن، کره و اتحادیه اروپا می باشد که به روسیه اعتمادی ندارند.

ژئوپلیتیک این ویروس، سوالاتی را در مورد مسیرها و آینده سرمایه داری،  مراقبت های بهداشتی برای همه، غذا برای همه و حق همبستگی جهانی ایجاد خواهد کرد.

از طرفی، اگر اقتصاد این کشور را با کشوری مانند چین مقایسه کنیم، روسیه بسیار عقب تر است،  اما تنها کشوری است که می تواند با چین همکاری کند تا نقشه سرمایه جهان و ژئوپلیتیک را تغییر دهد و این موضوع ممکن است، موفقیت آمیز یا ناموفق باشد که مطمئناً هر دو کشور در سالهای آینده الگوی اقتصادی و ژئوپلیتیکی طرفدار بشر را در برابر این بیماری همه گیر اعمال خواهند کرد.

اگر اقتصاد این کشور را با کشوری مانند چین مقایسه کنیم، روسیه بسیار عقب تر است،  اما تنها کشوری است که می تواند با چین همکاری کند تا نقشه سرمایه جهان و ژئوپلیتیک را تغییر دهد و این موضوع ممکن است، موفقیت آمیز یا ناموفق باشد که مطمئناً هر دو کشور در سالهای آینده الگوی اقتصادی و ژئوپلیتیکی طرفدار بشر را در برابر این بیماری همه گیر اعمال خواهند کرد

 

* بر اساس گزارش کانال تلویزیونی روسیه 24، ولادیمیر پوتین اعلام کرده که این کشور اوج مشکلات اقتصادی ناشی از بیماری کوید -۱۹ را پشت سر گذاشته و زمینه بهبود اقتصادی در سال آینده را فراهم کرده است.  آیا این اظهارات، نتیجه اقدامات به موقع دولت برای محدود کردن مشکلات ناشی از بحران است؟ آیا استراتژی های پوتین در نجات سریع اقتصاد موثر بوده است؟
 پوتین استراتژی های مدیریت بحران را در سطح بالا را با ایجاد ستادهای مقابله با کرونا و اخیرا صادرات واکسن روسی و ارسال کمک به کشورهای دیگر اجرا کرد و این دقیقاً همان جایی است که استراتژی  حمایتی روسیه در داخل و خارج از کشور اجرا می شود که در صورت بدتر شدن شیوع این ویروس، دولت تحت شرایط جدید اقدامات لازم و به موقع را انجام خواهد داد.

همچنین، شهرها به ویژه در استانهای مرکزی و شرقی روسیه به یکدیگر نزدیک نیستند که همین خود دلیلی می شود که مردم می توانند به راحتی جدا از یکدیگر باشند و ویروس راحتتر کنترل شود.

 البته، من کاملاً اعتقاد دارم که پوتین سقوط انتظارات خود را احساس می کند که از سال ۲۰۱۰ متعهد بوده که تنها به انرژی و نفت وابسته نباشد اما متأسفانه به دلیل مدیریت بد دولت این امر ناکام ماند و هنوز بسیاری از بخشهای اقتصاد توسعه نیافته اند.

پوتین سقوط انتظارات خود را احساس می کند که از سال ۲۰۱۰ متعهد بوده که تنها به انرژی و نفت وابسته نباشد که متأسفانه به دلیل مدیریت بد دولت این امر ناکام ماند و هنوز بسیاری از بخشهای اقتصاد توسعه نیافته اند

از طرفی در این میان، پوتین مجبور بوده تا سرمایه گذاران ثروتمند را که پول خود را از کشور خارج کرده و در خارج زندگی می کنند را نیز به روسیه بازگرداند، به عنوان مثال،  بزرگترین جامعه روس در سراسر جهان در جزیره قبرس زندگی می کنند  و پوتین از این روسها خواست که در روسیه نیز مالیات بپردازند و توافق نامه ای بین دو کشور در این ماه مورد بحث قرار گرفت.

بنابراین، به راحتی نمی توان گفت که اقتصاد روسیه بهبود یافته وبه ذخایر طلا در آینده  افزوده خواهد شد، زیرا برنامه های انرژی به طور مداوم در سراسر جهان در حال تغییر است.

مطمئناً روسیه برای داشتن ظرفیت رهبری در جهان و به حداقل رساندن تأثیرات همه گیری و بی کفایتی سرمایه داری در مدیریت انسان و سرمایه، باید برای استراتژی آینده خود ارزش آفرینی کند

من معتقدم که روسیه اقتصادی دارد که برای سرمایه گذاری و صادرات بیشتر نیاز به جستجوی بازارهای جدید است و با توجه به این که اقتصاد یک تولید کننده گسترده می باشد،  نیاز به دریافت بودجه دارد و در هیچ موردی در سالهای آینده ذخایر طلای خود را تسویه یا به فروش نمی رساند.

مطمئناً روسیه برای داشتن ظرفیت رهبری در جهان و به حداقل رساندن تأثیرات همه گیری و بی کفایتی سرمایه داری در مدیریت انسان و سرمایه، باید برای استراتژی آینده خود ارزش آفرینی کند.